Intel 8008

• Charakterystyka
• Historia powstania
• Oczami uczestników
• Szczegóły techniczne
• Kalendarium
• Galeria zdjęć

• Główny spis treści

Charakterystyka

Historia

Gary W. Bone z Texas Instruments początkowo planował opracowanie trzech chipów, ponieważ jednak, jak się dowiedział, Intel myślał o jednym układzie, także zmienił koncepcję.

Wiele wskazywało na to, że 1201 będzie pierwszym wyprodukowanym mikroprocesorem, gdyż jego konstrukcja wystartowała jako pierwsza, a do opracowania były tylko 4 układy, z czego CPU na końcu. Jednakże po kilku miesiącach pracy inżynier zajmujący się 1201, Hal Feeney, został przesunięty do projektu związanego z pamięciami, a 1201 tymczasowo zawieszono.

W międzyczasie Texas Instruments pracował nad swoją wersją chipa. Pod koniec 1970 roku w Intelu prace wznowiono pracę nad 1201 - pod kierownictwem Federico Faggin'a i przy współudziale Hala Feeney'a. W czerwcu 1971, TI opublikowało artykuł/reklamę w Electronics o możliwościach układów MOS LSI, ze zdjęciem złożonego układu scalonego, nagłówkiem "CPU on a chip" i opisem układu opracowywanego dla Datapoint 2200. W treści można było przeczytać: "TI developed and is producing it for Computer Terminal Corp...." oraz znaleźć podstawowe dane chipa. Jego wymiary wynosiły 215x225 mils(?). Jak na technologię roku 1971 był to bardzo duży chip (225% większy niż 1201 Intela). Chip TI nigdy jednak tak na prawdę nie był produkowany seryjnie i nie trafił do sprzedaży. TI nie rozpoznał potencjalnych możliwości tkwiących w tego typu układach. Ogłoszenie TI było natomiast prawdopodobnie pierwszą reklamą mikroprocesora, nawet jeżeli nie wyszedł on poza fazę prototypu.

Hal Feeney wrócił do 1201 w styczniu 1971 pod kierownictwem Federico Faggin'a. Kiedy latem 1971 prace Intela nad 1201 wreszcie posuwały się do przodu, Datapoint stracił zainteresowanie układem. Recesja roku 1970 spowodowała spadek cen TTL i 1201 przestał być opłacalny. Inne źródła podają, że opracowany układ był, jak na potrzeby CTC, zbyt powolny. Jednakże, ponieważ japońska firma Seiko była nim zainteresowana, Intel kontynuował prace. Datapoint zgodziła się na wykorzystanie przez Intela swojej projektu w zamian za umorzenie kosztów konstrukcyjnych przez Intela. Intel mógł sprzedawać 1201 jako własny produkt.

Prace nad 1201 rozpoczęły się stosunkowo wcześnie, jednak ze względu na zawieszenie projektu i wznowienie dopiero na przełomie 1970/1971, 8-bitowy 1201 był opracowywany po w dużej mierze już po doświadczeniach z i4004 i nie stanowił już tak wielkiego wyzwania. Pod względem architektury 1201 był zbliżony do swojego poprzednika. 1201 został przemianowany na 8008. Oprócz (nie do końca zresztą udanej) obsługi przerwań oraz instrukcji RESTART, odpowiadał on w ogólnym zarysie projektowi CTC. Sześć miesięcy przed wprowadzeniem 8008, Intel opracował pierwszą pamięć EPROM - 1701. Był to układ o pojemności 2kbit, programowalny przy pomocy specjalnego urządzenia i z możliwością kasowania zawartości przy pomocy promieniowania UV. Umożliwiało to opracowanie systemu do prac (develop, run and debug) nad oprogramowaniem do MCS-8.

W kwietniu 1972 Intel oficjalnie wprowadził 8008, wraz z grupą układów pomocniczych, jako rodzinę produktów o nazwie MCS-8. Początkowa cena 8008 wynosiła $360. Zainteresowanie produktem było znaczne, sprzedaż jednakże niska. Klienci potrzebowali jednak więcej propozycji zastosowania układu w konkretnych urządzeniach, programów narzędziowych i użytkowych niż Intel był w stanie początkowo zaoferować. Intel stopniowo poszerzał ofertę programową i sprzętową oraz wprowadził intensywne szkolenia dla inżynierów prowadzone przez zewnętrznych konsultantów. Wtedy to powstała idea "development system" - samowystarczalnego komputera specjalnie do celów opracowywania i testowania oprogramowania. Pozwalał on programistom szybciej i łatwiej pisać nowe oprogramowanie. Te maszyny - Intellec-4 z procesorem 4004 oraz Intellec-8 z procesorem 8008, które ukazały się roku 1973 (Intellec-8 kosztował $2 398) o dwa lata wyprzedziły MITS Altair 8800 - uznawanego za pierwszy komercyjnie sprzedawany mikrokomputer. Rok po wprowadzeniu mikroprocesora Intel miał z "development systems" większe zyski niż z samych mikroprocesorów.

Intel 8008 trafił na zły moment. Trzy podstawowe zadania na drodze od pomysłu do gotowego mikroprocesora to, po pierwsze, odpowiednia technologia produkcji zdolna zrealizować założenia konstrukcyjne w sposób efektywny ekonomicznie, po drugie, zespół ludzi zdolnych skonstruować, opracować i wyprodukować przy jak najniższych kosztach i wreszcie po trzecie mikroprocesor musi mieć rynek zbytu. To ostatnie zadanie wymaga wiary w możliwości i dużego wysiłku w ich wykazaniu poprzez opracowanie konkretnych, sprzętowych zastosowań urządzenia. Mikroprocesory wymagają znacznie większego wysiłku marketingowego niż zwykłe komponenty. Typowe elementy posiadają kilkustronicową specyfikację i to wystarcza. MCS-4 zawierał specyfikację, podręcznik programowania, przykłady pokazujące jak używać poszczególne komponenty, płytę konstrukcyjną pozwalającą zbudować działający prototyp urządzenia oraz cross assembler do tworzenia oprogramowania. Wszystkie te elementy wymagały od przemysłu dużo wiedzy i kosztów związanych ze stosowaniem tak skomplikowanych rozwiązań. Ponadto inżynierowie musieli od podstaw zmienić zasady konstrukcji sprzętu. Chcąc zastosować mikroprocesor, musieli znaleźć rozwiązanie problemu w formie programu, który ten mikroprocesor mógłby wykonać.

Klienci nie widzieli większej potrzeby kupowania 8008. Jeżeli potrzebowali rozwiązać prosty problem, wystarczał 4004. Okazało się również, że wbrew pozorom 8008 był niewiele szybszy, a czasami zgoła wolniejszy od 4004 (np. w obliczeniach na liczbach 8-bitowych czy też w multiprecision arithmetic). 8008 był stosowany przede wszystkim do budowy inteligentnych terminali tekstowych, gdzie dobrze pasowała 8-bitowa architektura oraz zestaw instrukcji, a jednocześnie jego niewielka szybkość pracy zupełnie wystarczała.

8008 sam w sobie był dobrym produktem, ale nie znalazł wielu nabywców. Głównym powodem był brak koncepcji systemu zbudowanego na jego bazie. Z założenia miał to być procesor do inteligentnych terminali. Intel zapomniał jednak lub nie potrafił pokazać klientom, jak rozwiązywać ich problemy za pomocą systemów zbudowanych na bazie nowego procesora. Klient potrzebował około 20..30 układów TTL aby zbudować interface do systemu, więc było to stosunkowo kosztowne. Zgodnie z sugestiami odbiorców Intel (a konkretnie Federico Faggin) rozpoczął prace nad nowym układem, oznaczonym następnie jako 8080.

Oczami uczestników

Ted Hoff - Silicon Genesis
Federico Faggin - Silicon Genesis
Federico Faggin - The Birth Of The Microprocessor
Masatoshi Shima - Shima Oral Story
Stan Mazor - krótkie podsumowanie

Szczegóły techniczne

Posiada zestaw 48 instrukcji, siedem 8-bitowych rejestrów i może zaadresować 16 384 bajty (16 kB) pamięci. Jest w stanie wykonać ok. 80 000 operacji dodawania liczb 8-bitowych w ciągu sekundy (czas wykonania instrukcji pomiędzy 20 a 12,5 mikrosekundy (czyli 0,05..0,08 MIPS)). Nie jest kompatybilny z i4004.

Budowany w dwóch wersjach:

• 8008 (0,05 MIPS ?),
• 8008-1 (0,08 MIPS ?).

Kalendarium

Główny spis treści